İçeriğe geç

Babalar ve Oğullar

Rus romanının parladığı 19. yüzyılda Turgenyev, Tolstoy ve Dostovyevski kadar meşhurdur. Yaşadığı yıllarda (1818-1883) Rusya’nın entelektüel ortamlarında fırtınalar yaratmakla kalmamış, eserleri Avrupa’da da hayranlık uyandırmıştır. Hayatının büyük bir bölümünü Rusya dışında geçiren Turgenyev’e duyulan bu hayranlıkta Fransa’nın -Flaubert, Edmond de Concourt, Alphose Daudet ve Emile Zola gibi- tanınmış yazarlarıyla kurduğu dostluğun etkisi vardır. Rus meslektaşlarıysa ünü ve servetinden dolayı onu pek sevmemişlerdir. Dostovyevski tarafından takıntı derecesinde kıskanılmıştır. Bu takıntı, Dostovyevski’nin Yer Altından Notlar’ına karikatürleştirilmiş bir Turgenyev portresi biçiminde yansımıştır. Tolstoy’la çekişmelerini ise düello etmeye kadar vardırmışlardır.

‘Babalar ve Oğullar’ Üzerine

Turgenyev’in kuşkusuz en önemli romanı ‘Babalar ve Oğullar’dır. Turgenyev’in Rusya ile ilgili tezlerinin cisimleşmiş halidir. Eski ile yeninin çatışmasıdır. Taşraya gelen bir nihilisti, Bazarov’u anlatır roman. Ne geçmişin değerlerine ne soylulara ne köylülere ne aşka ne de yaşlılara hürmet duyan, kendi inandıklarını açıkça dile getirmekten, karşısındakileri eleştirmekten çekinmeyen ve günlerini bilimsel deneylerle geçiren bir gençtir Bazarov. Vladımır Nabokov, ‘Rus Edebiyatı Dersleri’nde Bazarov karakteri için şunu söyler: “Hiç kuşkusuz Bazarov güçlü biri ve yirmi yaşlarının ötesine geçebilse romanın ekseni olmanın ötesinde, önemli bir toplumcu düşünür, tanınmış bir doktor ya da etkin bir devrimci olurdu. Ama Turgenyev’in doğası ile sanatının ortak bir güçsüzlüğü vardı; erkek roman karakterlerinin onlar için kurduğu varoluş durumu içerisinde zafere ulaşmalarını sağlayamıyordu.”

Babalar ve Oğullar, Turgengey’in en öneli eseri olmakla kalmaz, 19. yüzyılın en parlak romanlarındandır kuşkusuz. Kahramanı Bazarov ile dönemin zihniyetini tamamen yansıtmıştır.

Turgenyev, o dönem Rus aydınının Batılı karakterini tahlil ederken kullandığı ‘nihilist’ teriminin Rusya’da yaygınlaşmasını sağlamıştır. Ancak Bazorov tiplemesi pek sevilmemiştir; muhafazakârlara fazla yıkıcı, radikallere fazla karikatürize gibi gelmiştir bu talihsiz delikanlı. Slavsever Rus muhafazakârlarının tepkisi anlaşılabilmiş; ancak Turgenyev’i üzen ilerici kesimlerden gelen sert eleştiriler olmuştur. Çünkü dinle, şiirle, vatanseverlilikle, liberallerle, tabiatla, aşkla alay eden kahramanı için kullandığı nihilist terimini, yerleşmiş prensip ve hiçbir otorite tanımayan birini anlatmak için kullanan Turgenyev için Bazarov bir devrimciydi. Şöyle diyordu kendisini ve kahramanını savunmak için; “Eğer okuyucu Bazarov’u tüm kabalığıyla, kalpsizliğiyle, acımasız soğukluğuyla sevemediyse yineliyorum ki, ben suçluyum ve amacıma ulaşamadım demektir (…) Bazarov benim sevgili çocuğumdur, bu akıllı, bu kahraman kişi bir karikatür olabilir mi? Onun benim yarattığım tiplerin en sempatiklerinden olduğunu fark etmiyor musunuz? O iliklerine kadar demokrat, dürüst ve gerçekçidir (…) Romanım tümüyle ilerici bir sınıf olarak soylulara karşıdır. Pavel Petroviç’in, Nikolay Petroviç’in çehrelerine bakınız. Zayıflık, uyuşukluk ve dar kafalılık. Estetik duygu beni, konumu daha iyi açıklığa kavuşturabilmem için, soylu sınıfın özellikle en iyi temsilcilerini seçmeye zorladı: Kaymak böyle ise, süt nasıldır?”

Tarih:Roman

İlk Yorumu Siz Yapın

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir